Vị thế chiến lược của cửa khẩu quốc tế Móng Cái trong giao thương Việt – Trung

Cửa khẩu Quốc tế Móng Cái đóng vai trò là hạt nhân thúc đẩy kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc trong năm 2026. Đối với các doanh nghiệp, việc nắm vững các quy chuẩn pháp lý về thông quan và chính sách thuế quan tại đây không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là chiến lược giảm thiểu rủi ro vận hành. Bài viết này được biên soạn bởi đội ngũ chuyên gia tại Finlogistics dựa trên kinh nghiệm dày dạn trong lĩnh vực giao nhận và khai báo hải quan, giúp quý doanh nghiệp làm chủ quy trình nghiệp vụ tại cửa ngõ biên giới trọng điểm này.

Hạ tầng bến bãi và các khu vực giám sát hải quan tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái

Hệ thống hạ tầng tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái được đầu tư đồng bộ với nhiều khu vực chức năng riêng biệt nhằm đáp ứng các loại hình hàng hóa khác nhau. Sự phân hóa này giúp cơ quan hải quan kiểm soát chặt chẽ hàng hóa đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp lựa chọn phương thức thông quan tối ưu nhất.

Năng lực thông quan tại khu vực cầu Bắc Luân 2

Cầu Bắc Luân 2 là trọng điểm thông quan dành riêng cho phương tiện vận tải hàng hóa container và hàng công nghiệp nặng. Với diện tích bãi kiểm hóa tập trung rộng lớn và hệ thống máy soi container hiện đại, cầu Bắc Luân 2 giúp giảm tải áp lực cho khu vực trung tâm thành phố và đẩy nhanh tốc độ giải phóng hàng hóa. Năm 2026, quy trình tại đây đã được tự động hóa, cho phép các phương tiện di chuyển qua trạm kiểm soát một cách nhịp nhàng dựa trên dữ liệu khai báo từ trước.

Hoạt động xuất nhập khẩu tại lối mở Km3+4 Hải Yên

Lối mở Km3+4 Hải Yên là khu vực chuyên dụng cho các mặt hàng nông sản, thực phẩm đông lạnh và hàng tạp hóa biên giới. Đây là nơi diễn ra các hoạt động sang tải hàng hóa từ xe container sang các phương tiện vận tải nhỏ hơn để phục vụ nhu cầu trao đổi cư dân biên giới và xuất khẩu chính ngạch nông sản. Hệ thống kho lạnh tại lối mở này đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về bảo quản, đảm bảo chất lượng hàng hóa không bị biến đổi trong quá trình thực hiện các thủ tục kiểm dịch.

Quy trình làm thủ tục hải quan chi tiết tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái

Nghiệp vụ hải quan tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái yêu cầu sự chuẩn xác tuyệt đối về bộ chứng từ và thời gian khai báo. Mọi sai sót trong quá trình truyền dữ liệu điện tử đều dẫn đến việc hàng hóa bị đình trệ tại bãi kiểm hóa, gây phát sinh chi phí lưu kho bãi đáng kể cho doanh nghiệp.

Khai báo tờ khai điện tử và chuẩn bị bộ hồ sơ hải quan

Doanh nghiệp thực hiện truyền tờ khai hải quan qua hệ thống điện tử VNACCS/VCIS của chi cục hải quan cửa khẩu quốc tế Móng Cái. Bộ hồ sơ căn bản cần chuẩn bị bao gồm:

• Hóa đơn thương mại thể hiện đơn giá, thành tiền và các điều kiện Incoterms.

• Phiếu đóng gói chi tiết số lượng kiện, trọng lượng tịnh và trọng lượng thô của hàng hóa.

• Vận đơn vận chuyển quốc tế hoặc phiếu điều xe qua biên giới.

• Chứng nhận xuất xứ hàng hóa, đặc biệt là Form E để áp dụng mức thuế ưu đãi từ Trung Quốc.

• Các loại giấy phép quản lý chuyên ngành đối với các mặt hàng thuộc danh mục kiểm tra bắt buộc.

Nghiệp vụ xử lý theo phân luồng hải quan tại biên giới

Hệ thống hải quan sẽ tự động phân luồng tờ khai dựa trên lịch sử tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp và tính chất hàng hóa:

• Luồng Xanh: Hàng hóa được chấp nhận thông quan ngay sau khi hệ thống xác nhận hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế.

• Luồng Vàng: Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra chi tiết bộ chứng từ điện tử hoặc chứng từ giấy. Doanh nghiệp cần cung cấp các giải trình chuyên môn nếu có sự sai lệch về mã HS Code hoặc trị giá hải quan.

• Luồng Đỏ: Đây là mức độ kiểm soát cao nhất, yêu cầu kiểm tra thực tế hàng hóa tại bãi tập kết tập trung của cửa khẩu quốc tế Móng Cái. Cán bộ hải quan sẽ đối chiếu hàng hóa thực tế với khai báo trên tờ khai về số lượng, chủng loại và các thông số kỹ thuật.

>>> Xem thêm: Thuế nhập khẩu hàng từ mỹ về Việt Nam 2026

Quy trình kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa nhập khẩu

Kiểm tra chuyên ngành là một công đoạn bắt buộc đối với nhiều nhóm hàng hóa nhập khẩu qua cửa khẩu quốc tế Móng Cái nhằm đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng và an ninh quốc gia.

Kiểm tra chất lượng nhà nước đối với thiết bị điện và máy móc

Đối với các mặt hàng máy móc công nghiệp, thiết bị điện và điện tử, doanh nghiệp phải thực hiện đăng ký kiểm tra chất lượng nhà nước tại các cơ quan chức năng hoặc tổ chức giám định được chỉ định. Quy trình này bao gồm việc lấy mẫu thử nghiệm tại bãi để xác định sự phù hợp với các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN). Chỉ khi có chứng thư hợp chuẩn, hàng hóa mới đủ điều kiện để thông quan chính thức.

Kiểm dịch thực vật và động vật cho hàng nông sản

Hàng nông sản và thực phẩm nhập khẩu qua lối mở Km3+4 phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định về kiểm dịch. Cán bộ kiểm dịch thực hiện lấy mẫu tại bãi để kiểm tra sự diện diện của các đối tượng dịch hại và dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Doanh nghiệp cần chủ động đăng ký kiểm dịch trước khi hàng về đến cửa khẩu để rút ngắn thời gian chờ đợi và đảm bảo độ tươi mới của sản phẩm.

Quy định nhãn mác hàng hóa nhập khẩu theo Nghị định 111

Tuân thủ quy định ghi nhãn là yêu cầu bắt buộc để hàng hóa được phép nhập khẩu và lưu thông hợp pháp trên thị trường Việt Nam. Mọi sai phạm về nhãn mác tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái đều dẫn đến các án phạt hành chính và chậm trễ trong quá trình thông quan.

Nội dung bắt buộc trên nhãn gốc hàng hóa

Theo Nghị định 111/2021/NĐ-CP, hàng hóa nhập khẩu phải có nhãn gốc dán trên sản phẩm hoặc bao bì từ nước xuất khẩu. Nội dung nhãn mác phải thể hiện các thông tin cốt lõi bao gồm:

• Tên hàng hóa và Model sản phẩm rõ ràng.

• Xuất xứ của hàng hóa thể hiện bằng các cụm từ theo tiêu chuẩn quốc tế như Made in China.

• Tên tổ chức hoặc cá nhân chịu trách nhiệm về hàng hóa tại nước ngoài.

• Thông số kỹ thuật và năm sản xuất đối với các mặt hàng máy móc, thiết bị công nghiệp.

Quy chuẩn về nhãn phụ tiếng Việt và ngôn ngữ ghi nhãn

Đối với hàng hóa nhập khẩu có nhãn gốc ghi bằng tiếng nước ngoài, sau khi thông quan và trước khi đưa ra lưu thông, doanh nghiệp phải dán nhãn phụ tiếng Việt. Nhãn phụ cung cấp bản dịch các nội dung bắt buộc và thông tin của đơn vị nhập khẩu chịu trách nhiệm tại Việt Nam. Việc dán nhãn phải đảm bảo ở vị trí dễ quan sát, không bị che khuất bởi các thành phần khác của hàng hóa. Sai sót về nhãn mác không chỉ gây khó khăn cho việc kiểm hóa tại bãi mà còn khiến doanh nghiệp đối mặt với mức phạt từ 10 triệu đến 60 triệu đồng tùy theo giá trị lô hàng.

>>> Xem ngay: Quy định về nhãn mác hàng hóa nhập khẩu mới nhất 2026

Chính sách thuế và ưu đãi quan thuế ACFTA

Việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng tài chính và nâng cao hiệu quả kinh doanh thông qua các mức thuế suất ưu đãi.

Áp dụng chứng nhận xuất xứ Form E để hưởng ưu đãi thuế

Hàng hóa có nguồn gốc từ Trung Quốc nhập khẩu qua cửa khẩu quốc tế Móng Cái thường được hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt 0% theo hiệp định ACFTA. Điều kiện tiên quyết là doanh nghiệp phải cung cấp được C/O Form E hợp lệ. Cơ quan hải quan kiểm tra chặt chẽ tính chính xác của các tiêu chí xuất xứ, chữ ký và con dấu trên chứng từ trước khi áp dụng mức thuế ưu đãi.

Công thức tính toán nghĩa vụ thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng

Doanh nghiệp thực hiện tính toán số thuế phải nộp dựa trên trị giá tính thuế hải quan theo các công thức sau:

• Xác định tiền thuế nhập khẩu: Tiền thuế nhập khẩu bằng Trị giá tính thuế nhân với Thuế suất nhập khẩu ưu đãi.

• Xác định tiền thuế giá trị gia tăng (VAT): Tiền thuế VAT bằng tổng của (Trị giá tính thuế cộng với Tiền thuế nhập khẩu) sau đó nhân với mức thuế suất VAT năm 2026.

Việc dự toán chính xác số thuế giúp doanh nghiệp chủ động về nguồn vốn và tránh các tình trạng nợ đọng thuế gây ảnh hưởng đến lịch sử tuân thủ hải quan.

>>> Xem thêm: Cập nhật biểu thuế xuất nhập khẩu mới nhất 2026

Giải pháp Logistics và năng lực thực thi của Finlogistics

Finlogistics với hơn 12 năm kinh nghiệm trong ngành vận tải và thủ tục hải quan. Chúng tôi đã xây dựng năng lực chuyên sâu và hệ thống 04 văn phòng tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng và Lạng Sơn để hỗ trợ chuỗi cung ứng toàn quốc.

Năng lực xử lý hiện trường tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái

Điểm khác biệt của Finlogistics chính là đội ngũ chuyên viên có am hiểu sâu sắc về địa bàn Quảng Ninh. Chúng tôi hỗ trợ khách hàng xử lý trực tiếp các phát sinh tại bãi kiểm hóa cầu Bắc Luân 2 và lối mở Km3+4 Hải Yên. Sự hiện diện tại chỗ cho phép chúng tôi tham gia lấy mẫu kiểm tra chuyên ngành, hỗ trợ kiểm hóa và giải trình các vấn đề nghiệp vụ trực tiếp với cán bộ hải quan, đảm bảo hàng hóa được thông quan nhanh nhất.

Tư vấn tối ưu hóa thuế suất và quản trị rủi ro pháp lý

Bằng việc rà soát kỹ lưỡng tài liệu kỹ thuật của hàng hóa, Finlogistics hỗ trợ doanh nghiệp xác định chính xác mã HS Code để hưởng mức thuế ưu đãi nhất và tránh các khoản phạt do khai sai mã số hàng hóa. Chúng tôi cam kết mang lại quy trình làm hàng khoa học, giúp lô hàng của doanh nghiệp di chuyển đúng tiến độ, tránh các khoản phí phát sinh tại biên giới do sai sót chứng từ hoặc vi phạm quy định về nhãn mác.

>>> Xem ngay: Dịch vụ vận chuyển đường bộ quốc tế

Giải đáp thắc mắc về nghiệp vụ tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái

Thời gian thông quan trung bình tại cầu Bắc Luân 2 là bao lâu?

Thời gian thông quan phụ thuộc vào kết quả phân luồng tờ khai. Đối với luồng Xanh và Luồng Vàng, quy trình thường hoàn tất trong vòng 1 đến 3 giờ làm việc. Đối với Luồng Đỏ yêu cầu kiểm hóa thực tế tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái, thời gian xử lý thường mất từ 4 đến 8 giờ tùy thuộc vào khối lượng hàng hóa và số lượng phương tiện chờ kiểm soát tại bãi.

>>> Xem Thêm: Thủ tục hải quan 2026 và quy trình thông quan tập trung

Khoảng cách từ cửa khẩu quốc tế Móng Cái đến cảng Hải Phòng bao nhiêu km?

Khoảng cách di chuyển qua tuyến cao tốc Vân Đồn – Móng Cái đến cảng Hải Phòng là khoảng 180km. Với hạ tầng cao tốc hiện đại năm 2026, thời gian vận chuyển chỉ mất khoảng 2.5 giờ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc trung chuyển hàng hóa từ biên giới về các kho ngoại quan tại Hải Phòng để tiếp tục xuất khẩu.

Thủ tục nhập khẩu máy móc cũ qua lối mở biên giới cần lưu ý gì?

Đối với thiết bị máy móc đã qua sử dụng, doanh nghiệp phải tuân thủ quy định về tuổi thiết bị (thường không quá 10 năm) và phải thực hiện kiểm định chất lượng bởi các tổ chức được Bộ Khoa học và Công nghệ cấp phép. Việc thiếu thông tin năm sản xuất trên nhãn gốc sẽ dẫn đến việc hàng hóa bị bác bỏ quyền nhập khẩu ngay tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái.

Kết luận

Thực hiện thông quan hàng hóa tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái đòi hỏi doanh nghiệp phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt hồ sơ và am hiểu các quy định về kiểm tra chuyên ngành. Việc nắm vững chính sách thuế ưu đãi và quy chuẩn về nhãn mác hàng hóa là nền tảng để tối ưu hóa chi phí và đảm bảo an toàn cho mọi lô hàng thông quan.

Với uy tín xây dựng từ năm 2014 và năng lực xử lý nghiệp vụ tại các văn phòng toàn quốc, Finlogistics cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp để tháo gỡ mọi rào cản pháp lý tại biên giới. Sự chuyên nghiệp của chúng tôi chính là sự bảo đảm cho sự thành công của mỗi lô hàng thông quan qua cửa khẩu quốc tế Móng Cái.

Doanh nghiệp đang cần tư vấn về áp mã HS Code hay quy trình kiểm tra chất lượng tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái? Hãy liên hệ ngay với đội ngũ chuyên gia tại Finlogistics để được hỗ trợ lộ trình thông quan hiệu quả và tiết kiệm chi phí nhất ngay hôm nay!