Điều kiện và thủ tục nhập khẩu thực phẩm chức năng

Admin Finlogistics
04/02/2026

Trong bối cảnh thị trường chăm sóc sức khỏe chủ động tại Việt Nam chứng kiến sự bùng nổ mạnh mẽ vào năm 2026, lĩnh vực kinh doanh thực phẩm bảo vệ sức khỏe và thực phẩm bổ sung đã trở thành một trong những ngành hàng có tốc độ tăng trưởng phi mã. Tuy nhiên, đi kèm với tiềm năng lợi nhuận lớn là hệ thống hành lang pháp lý ngày càng khắt khe và các rào cản kỹ thuật phức tạp từ phía Bộ Y tế cũng như Tổng cục Hải quan. Bài viết dưới đây được đội ngũ chuyên gia tại Finlogistics nghiên cứu sâu rộng, nhằm cung cấp lộ trình nghiệp vụ chi tiết và chiến lược tối ưu hóa quy trình cho doanh nghiệp đang có kế hoạch nhập khẩu các dòng sản phẩm này.

Nội dung chính

Hệ thống hành lang pháp lý điều chỉnh nhập khẩu thực phẩm chức năng 2026

Để vận hành một lô hàng thực phẩm bảo vệ sức khỏe xuyên biên giới, doanh nghiệp phải căn cứ vào hệ thống văn bản pháp luật hiện hành với những cập nhật quan trọng tính đến năm 2026.

Nghị định 15/2018/NĐ-CP và bản cập nhật Nghị định 46/2026/NĐ-CP

Nghị định 15/2018/NĐ-CP vẫn đóng vai trò là khung pháp lý nền tảng quy định về quản lý an toàn thực phẩm tại Việt Nam. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 46/2026/NĐ-CP nhằm bổ sung và thắt chặt các cơ chế hậu kiểm đối với nhóm thực phẩm chức năng nhập khẩu. Điểm mới đáng chú ý là sự gia tăng trách nhiệm của nhà nhập khẩu đối với tính xác thực của các chỉ tiêu chất lượng đã công bố, đồng thời chuyển dịch mạnh mẽ sang hình thức nộp hồ sơ trực tuyến hoàn toàn trên hệ thống quốc gia.

Luật Nhãn hàng hóa và các quy định về ghi nhãn bổ sung

Việc ghi nhãn hàng hóa là khâu dễ gây ra sai sót hành chính dẫn đến việc chậm trễ thông quan. Theo Nghị định 111/2021/NĐ-CP, thực phẩm bảo vệ sức khỏe khi nhập khẩu buộc phải có nhãn phụ bằng tiếng Việt trình bày đầy đủ các nội dung như thành phần, công dụng, đối tượng sử dụng và đặc biệt là các cảnh báo về an toàn y tế. Sự sai lệch giữa nội dung trên nhãn gốc và nội dung đã đăng ký trong bản công bố sản phẩm có thể dẫn đến các mức phạt hành chính nặng và buộc phải thực hiện thủ tục khắc phục tại cảng.

Kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm

Mọi lô hàng thực phẩm chức năng khi cập cảng hoặc sân bay đều thuộc đối tượng phải kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm. Tùy thuộc vào lịch sử tuân thủ của doanh nghiệp và tính chất của mặt hàng, cơ quan quản lý sẽ áp dụng phương thức kiểm tra giảm, kiểm tra thông thường hoặc kiểm tra chặt. Việc hiểu rõ các tiêu chí phân loại này giúp doanh nghiệp dự báo được thời gian giải phóng hàng và tối ưu hóa chi phí lưu kho bãi.

Phân loại mã HS Code và biểu thuế nhập khẩu thực phẩm chức năng 2026

thu tuc nhap khau thuc pham chuc nang Finlogistics https://www.finlogistics.vn

Xác định chính xác mã HS Code là bước đi tiên quyết để doanh nghiệp dự toán chi phí thuế và xác định chính sách mặt hàng phù hợp.

Danh mục mã HS phổ biến trong Chương 21

Hầu hết các sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe và thực phẩm bổ sung được phân loại vào Chương 21 của Biểu thuế xuất nhập khẩu. Các mã HS thường gặp bao gồm:

Mã HS 2106.90.71: Áp dụng cho các dòng thực phẩm bảo vệ sức khỏe có chiết xuất từ sâm.
Mã HS 2106.90.72: Áp dụng cho các loại thực phẩm bảo vệ sức khỏe khác ở dạng viên nang, viên nén hoặc dạng bột.
Mã HS 2106.90.73: Dùng cho các hỗn hợp vi chất dùng để bổ sung trực tiếp vào thực phẩm hàng ngày.
Mã HS 2202.99.10: Dành cho các loại đồ uống thực phẩm chức năng hoặc nước tăng lực có bổ sung vitamin ở dạng lỏng.

Biểu thuế nhập khẩu và chính sách ưu đãi FTA 2026

Trong năm 2026, thuế suất nhập khẩu ưu đãi (MFN) cho nhóm hàng này thường duy trì ở mức cao, dao động từ 15% đến 20%. Tuy nhiên, doanh nghiệp có thể tối ưu hóa nghĩa vụ thuế thông qua việc sử dụng các Hiệp định thương mại tự do (FTA):

Form E (ACFTA) và Form RCEP: Giúp giảm thuế suất xuống mức 0% đến 5% nếu hàng hóa có nguồn gốc từ Trung Quốc hoặc các quốc gia trong khối RCEP.
Form D (ATIGA): Áp dụng cho hàng hóa luân chuyển trong nội khối ASEAN.
Form EUR.1 (EVFTA): Giảm thuế theo lộ trình cho hàng hóa từ Liên minh Châu Âu.

Về thuế giá trị gia tăng, theo chính sách hỗ trợ kinh tế năm 2026, mức thuế VAT 8% tiếp tục được áp dụng cho nhiều nhóm thực phẩm cho đến hết ngày 31/12/2026, giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho đơn vị nhập khẩu.

Nghiệp vụ công bố sản phẩm tại Cục An toàn thực phẩm

chi tiet quy trinh thu tuc nhap khau thuc pham chuc nang 202109231621296916 Finlogistics https://www.finlogistics.vn

Đây là giai đoạn then chốt và thường kéo dài nhất trong toàn bộ quy trình nhập khẩu. Doanh nghiệp bắt buộc phải hoàn tất bước này trước khi hàng cập cảng Việt Nam.

Phân biệt Đăng ký bản công bố và Tự công bố

Đăng ký bản công bố sản phẩm: Áp dụng bắt buộc cho thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm chức năng dành cho trẻ nhỏ dưới 36 tháng tuổi và thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt. Hồ sơ này sẽ được Cục An toàn thực phẩm thẩm định và cấp số tiếp nhận.
Tự công bố sản phẩm: Chỉ áp dụng cho thực phẩm bổ sung và thực phẩm thường đã qua chế biến bao gói sẵn không có công dụng bảo vệ sức khỏe đặc thù. Doanh nghiệp tự chịu trách nhiệm về nội dung công bố trên phương tiện thông tin đại chúng hoặc cổng thông tin của mình.

Các tài liệu kỹ thuật bắt buộc từ nhà sản xuất nước ngoài

Hồ sơ đăng ký công bố yêu cầu sự phối hợp chặt chẽ từ phía đối tác xuất khẩu để cung cấp các chứng từ đạt chuẩn:

Giấy chứng nhận lưu hành tự do (CFS): Tài liệu này chứng minh sản phẩm được phép bán tự do tại quốc gia sản xuất. Lưu ý rằng CFS phải được hợp pháp hóa lãnh sự tại Đại sứ quán Việt Nam ở nước sở tại để có giá trị pháp lý tại Việt Nam.
Bản phân tích thành phần (COA): Đây là chứng chỉ phân tích các chỉ tiêu vi sinh, kim loại nặng và các hoạt chất chính có trong sản phẩm. Các chỉ tiêu này phải phù hợp với các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về an toàn thực phẩm của Việt Nam.

Quy trình nộp hồ sơ trực tuyến

Doanh nghiệp thực hiện đăng ký tài khoản và nộp hồ sơ tại hệ thống congbosanpham.vfa.gov.vn. Trong quá trình thẩm định, chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm có thể đưa ra các yêu cầu sửa đổi, bổ sung hồ sơ (RFI). Việc phản hồi nhanh chóng và chính xác các yêu cầu này là yếu tố quyết định để rút ngắn thời gian nhận giấy tiếp nhận bản công bố.

Lộ trình 5 bước thông quan thực phẩm chức năng thực tế

Xuat nhap khau tieu ngach Finlogistics https://www.finlogistics.vn

Tại Finlogistics, chúng tôi áp dụng quy trình chuẩn hóa để đảm bảo lô hàng được giải phóng nhanh chóng, giảm thiểu tối đa chi phí DEM/DET tại cảng.

Bước 1: Chuẩn bị tiền kiểm và công bố sản phẩm

Doanh nghiệp cần hoàn thành thủ tục đăng ký và nhận Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm trước khi tàu chạy hoặc máy bay khởi hành. Việc này đảm bảo tính chủ động và tránh tình trạng hàng về cảng nhưng chưa có giấy tờ pháp lý để khai báo.

Bước 2: Khai báo hải quan điện tử trên hệ thống VNACCS

Khi hàng về đến cửa khẩu, doanh nghiệp thực hiện truyền tờ khai hải quan, trong đó đính kèm số tiếp nhận bản công bố và các chứng từ thương mại khác. Sự trùng khớp dữ liệu giữa tờ khai và hồ sơ công bố là yếu tố then chốt để tờ khai không bị chuyển sang luồng đỏ kiểm hóa thực tế.

Bước 3: Đăng ký kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm

Song song với việc truyền tờ khai, doanh nghiệp đăng ký kiểm tra an toàn thực phẩm trên Cổng thông tin một cửa quốc gia hoặc nộp đơn tại các cơ quan kiểm tra được Bộ Y tế chỉ định. Cơ quan chức năng sẽ kiểm soát hồ sơ và thực hiện lấy mẫu giám định nếu lô hàng thuộc diện kiểm tra thông thường hoặc kiểm tra chặt.

Bước 4: Lấy mẫu hiện trường và giải phóng hàng về kho bảo quản

Đối với các sản phẩm nhạy cảm hoặc có nghi vấn, doanh nghiệp có thể xin giải phóng hàng về kho riêng để bảo quản trong thời gian chờ kết quả kiểm nghiệm. Việc này giúp tránh phát sinh chi phí lưu bãi tại cảng và đảm bảo điều kiện lưu kho tối ưu cho các sản phẩm yêu cầu nhiệt độ ổn định.

Bước 5: Thông quan chính thức và quyết toán thuế

Sau khi nhận được kết quả kiểm tra đạt yêu cầu an toàn thực phẩm, doanh nghiệp nộp bổ sung chứng từ lên hệ thống hải quan để thông quan chính thức lô hàng. Sau đó, thực hiện nộp thuế và hoàn thiện các thủ tục kế toán liên quan.

Hồ sơ hải quan và chứng từ kỹ thuật chi tiết

Một bộ hồ sơ đầy đủ và minh bạch là cơ sở để hải quan chấp nhận trị giá khai báo và đẩy nhanh tiến độ thông quan.

Danh mục chứng từ thương mại

Commercial Invoice (Hóa đơn thương mại): Ghi rõ tên sản phẩm, quy cách đóng gói và đơn giá.
Packing List (Phiếu đóng gói): Thể hiện chi tiết số lượng kiện hàng, trọng lượng tịnh và trọng lượng thô.
Bill of Lading (Vận đơn): Chứng từ xác nhận quyền sở hữu hàng hóa từ đơn vị vận chuyển.

Danh mục chứng từ pháp lý đặc thù

Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm: Đây là chứng từ quan trọng nhất chứng minh tính hợp pháp của hàng hóa tại thị trường Việt Nam.
Certificate of Origin (C/O): Bản gốc dùng để áp dụng mức thuế suất ưu đãi đặc biệt từ các FTA.
Giấy chứng nhận lưu hành tự do (CFS) và COA: Bản sao có xác nhận của doanh nghiệp để phục vụ đối soát thông tin khi cần thiết.

Quản trị rủi ro và các lưu ý khi nhập khẩu thực phẩm chức năng

z6641632351556 3950e001d3ec4dbe122e04e5044e6184 1748265487 Finlogistics https://www.finlogistics.vn

Kinh doanh thực phẩm chức năng nhập khẩu luôn tiềm ẩn những rủi ro pháp lý mà nếu không được kiểm soát tốt, doanh nghiệp có thể phải đối mặt với các đợt hậu kiểm nghiêm ngặt.

Rủi ro về phân loại và nhầm lẫn danh mục

Một sai sót thường gặp là việc áp mã HS Code của thực phẩm chức năng sang mã của thuốc điều trị bệnh hoặc ngược lại. Thuốc điều trị thuộc sự quản lý của Cục Quản lý Dược với các tiêu chuẩn hoàn toàn khác biệt. Việc nhầm lẫn này có thể dẫn đến việc lô hàng bị kẹt lại vô thời hạn hoặc buộc phải tái xuất.

Công tác hậu kiểm sau thông quan

Theo Nghị định 46/2026/NĐ-CP, cơ quan chức năng sẽ tăng cường các đợt kiểm tra đột xuất tại kho bãi của doanh nghiệp hoặc trên thị trường lưu thông. Doanh nghiệp phải đảm bảo rằng thành phần thực tế của sản phẩm luôn nhất quán với Bản phân tích chỉ tiêu chất lượng (COA) đã nộp trong hồ sơ công bố ban đầu.

Lưu ý về nội dung quảng cáo và ghi nhãn

Thực phẩm chức năng không được quảng cáo như thuốc chữa bệnh. Mọi từ ngữ mô tả công dụng trên nhãn phụ và các phương tiện truyền thông phải tuân thủ nghiêm ngặt theo nội dung đã được Cục An toàn thực phẩm phê duyệt. Việc sử dụng các từ ngữ mang tính chất khẳng định điều trị tuyệt đối có thể dẫn đến việc bị thu hồi giấy phép công bố sản phẩm.

Giải pháp Logistics thực phẩm chức năng chuyên sâu từ Finlogistics

Nhận diện được những khó khăn của doanh nghiệp, Finlogistics đã xây dựng hệ sinh thái dịch vụ chuyên sâu giúp tối ưu hóa toàn bộ chuỗi cung ứng.

Tư vấn pháp lý và kiểm nghiệm mẫu

Chúng tôi hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện kiểm nghiệm mẫu sản phẩm tại các phòng Lab uy tín đạt chuẩn ISO/IEC 17025 trước khi tiến hành nộp hồ sơ công bố. Việc này giúp phát hiện sớm các chỉ tiêu không đạt để kịp thời điều chỉnh với nhà sản xuất nước ngoài.

Năng lực vận tải đa phương thức chuyên dụng

Đối với các lô hàng giá trị cao và yêu cầu bảo quản khắt khe, chúng tôi cung cấp giải pháp vận tải hàng không (Air Cargo) với quy trình kiểm soát nhiệt độ nghiêm ngặt. Hệ thống đại lý toàn cầu giúp chúng tôi hỗ trợ doanh nghiệp xin CFS và các chứng từ gốc tại nước xuất khẩu một cách nhanh chóng.

Dịch vụ ủy thác nhập khẩu và khai thuê hải quan

Chúng tôi đại diện cho doanh nghiệp thực hiện trọn gói các bước từ xin giấy phép, công bố sản phẩm đến khi hàng thông quan và giao tận kho. Sự am hiểu thực địa tại các chi cục hải quan lớn giúp chúng tôi xử lý các tình huống phát sinh một cách linh hoạt, đảm bảo dòng hàng của Quý khách luôn lưu thông ổn định.

FAQ – Các câu hỏi thường gặp về nhập khẩu thực phẩm chức năng

Doanh nghiệp nhập khẩu thực phẩm chức năng từ các quốc gia trong hiệp định CPTPP có được ưu đãi gì không? Các quốc gia thuộc khối CPTPP như Canada, Úc, Nhật Bản thường có lộ trình giảm thuế nhập khẩu về 0% cho nhóm hàng thực phẩm chế biến nếu đáp ứng được quy tắc xuất xứ đặc thù của hiệp định. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần lưu ý kiểm tra cụ thể danh mục loại trừ của từng quốc gia.

Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm có thời hạn bao lâu? Theo các quy định mới nhất, giấy tiếp nhận này có giá trị hiệu lực vĩnh viễn trừ khi doanh nghiệp có sự thay đổi về thành phần, tên sản phẩm hoặc quy trình sản xuất dẫn đến việc phải thực hiện công bố lại.

Tại sao tờ khai nhập khẩu thực phẩm chức năng thường bị tham vấn giá? Thực phẩm chức năng là mặt hàng có biên lợi nhuận cao và sự chênh lệch lớn về giá giữa các thương hiệu. Cơ quan hải quan thường nghi vấn trị giá khai báo nếu thấp hơn dữ liệu rủi ro trên hệ thống. Doanh nghiệp cần chuẩn bị sẵn bằng chứng thanh toán và hợp đồng để giải trình trong buổi tham vấn trị giá.

Lời kết

Nhập khẩu thực phẩm bảo vệ sức khỏe trong năm 2026 đòi hỏi sự kết hợp hoàn hảo giữa kiến thức pháp lý và kỹ thuật điều phối Logistics chuyên sâu. Việc chuẩn hóa hồ sơ ngay từ khâu công bố sản phẩm chính là chìa khóa để doanh nghiệp bảo vệ dòng vốn và phát triển bền vững trong thị trường đầy tiềm năng này.

Finlogistics với bề dày kinh nghiệm và sự tận tâm, cam kết là người đồng hành đáng tin cậy nhất cho Quý doanh nghiệp. Chúng tôi không chỉ làm thay bạn những thủ tục hành chính phức tạp mà còn mang đến những giải pháp chiến lược giúp tối ưu hóa chi phí hành trình cho mọi lô hàng.

Quý doanh nghiệp đang có kế hoạch ra mắt dòng sản phẩm thực phẩm chức năng mới và cần một lộ trình thông quan an toàn, hiệu quả?

Hãy liên hệ với đội ngũ chuyên gia tại Finlogistics ngay hôm nay để nhận được sự hỗ trợ chuyên sâu và bản kế hoạch hành động tối ưu nhất.